Stymulacja w trakcie zabiegu zmniejszała ryzyko pooperacyjnego pogorszenia pamięci i majaczenia oraz poprawiała sen w pierwszych nocach po operacji. Majaczenie przyspiesza rozwój demencji, więc jego unikanie chroni pamięć.
| Publikacja | Czas i grupa | Zaobserwowano | Co to daje na co dzień | Dowód |
|---|---|---|---|---|
| Cui i wsp., 2026 Clinical Interventions in Aging |
okołooperacyjnie 260 pacjentów ≥ 60 lat po pomostowaniu tętnic wieńcowych bez krążenia pozaustrojowego, taVNS vs sham (układ 2×2 z blokadą powięziową), RCT podwójnie zaślepione |
Przewlekły ból po 3 miesiącach u 28,6% po taVNS vs 40,9% po sham (p = 0,036); mniejszy ostry ból i lepsza jakość rekonwalescencji; efekt częściowo pośredniczony przez mniejszy ból ostry i niższą IL-6. | Rzadziej przewlekły ból po operacji serca. | ★★★ |
| Huston i wsp., 2026 Bioelectronic Medicine |
1 sesja Zdrowi dorośli, taVNS vs sham, RCT podwójnie zaślepione (pierwsze badanie u ludzi) |
taVNS zwiększała reaktywność płytek krwi na kolagen i przyspieszała inicjację, narastanie i stabilizację skrzepu w tromboelastografii (dane ze streszczenia). | Szybsze krzepnięcie krwi – kierunek dla zmniejszania krwawień. | ★★ (zdrowi) |
| Huang i wsp., 2025 Zhen Ci Yan Jiu (Acupuncture Research) |
okołooperacyjnie, lewa muszla uszna, w skojarzeniu z analgezją sterowaną przez pacjenta 140 pacjentów po endoprotezoplastyce kolana, taVNS vs sham, obie grupy z dożylną analgezją sterowaną przez pacjenta, RCT |
Mniejszy ból w 3., 4. i 5. dobie po operacji (p < 0,001; < 0,01; < 0,05) i niższy średni ważony wynik bólu w 7. dobie (p < 0,01); rzadziej nudności i mniej naciśnięć pompy przeciwbólowej w pierwszych 48 h (p < 0,05) (dane ze streszczenia). | Mniej bólu, nudności i leków przeciwbólowych po operacji kolana. | ★★★ |
| Yuan i wsp., 2026 Annals of Medicine |
okołooperacyjnie 119 pacjentów po torakoskopowej resekcji płuca, taVNS vs sham, RCT podwójnie zaślepione |
Mniejszy ból podczas kaszlu po 24, 48 i 72 h oraz ból w spoczynku (p < 0,05); rzadziej umiarkowany lub silny ból kaszlowy (24 i 48 h); mniejsze zużycie opioidów po 24 i 72 h (dane ze streszczenia). | Mniej bólu przy kaszlu i mniej opioidów po operacji płuca. | ★★★ |
| Wang Y. i wsp., 2026 Zhonghua Yi Xue Za Zhi |
od 2 dni przed operacją do 1. doby po niej, 2 × 30 min dziennie 94 pacjentów operowanych z powodu jaskry w znieczuleniu ogólnym, taVNS vs sham, RCT |
Umiarkowany lub silny ból w 1. dobie u 14,9% vs 38,3% po sham (p = 0,010); paracetamol doraźnie u 8,5% vs 23,4% (p = 0,049); wskaźnik bezsenności ISI pierwszej nocy 3,1 vs 5,7 pkt (p = 0,018) (dane ze streszczenia). | Mniej bólu i lepszy sen po operacji oka. | ★★★ |
| Baby blues po cesarskim cięciu – RCT, 2026 (PubMed) |
5 dni 100 kobiet po cesarskim cięciu, taVNS vs sham, RCT |
Mniejsze nasilenie baby blues i lepszy nastrój; po miesiącu EPDS ≥ 13 u 4% vs 26% po sham. | Mniej przygnębienia po porodzie. | ★★★ |
| Liu i Ji, 2026 Clinical Interventions in Aging |
od przed znieczuleniem do końca operacji 150 osób w wieku 65–85 lat przed dużą operacją niekardiochirurgiczną, cymba concha vs płatek (sham), RCT podwójnie zaślepione |
Majaczenie w pierwszych 3 dobach u 12% vs 25,3% po sham; lepsza jakość snu po operacji. | O połowę rzadsze majaczenie pooperacyjne u seniorów. | ★★★ |
| Ru i wsp., 2023 Minerva Anestesiologica |
okres okołooperacyjny; 20 min przed znieczuleniem, 25 Hz 134 osoby po laparoskopowej resekcji raka jelita grubego, taVNS o niskim natężeniu vs brak stymulacji, RCT |
Pooperacyjne porażenie jelit 6,25% vs 20% (p = 0,022); regularniejsze ruchy jelit po 24–48 h (p < 0,001). | Szybszy powrót pracy jelit po operacji. | ★★ |
| Hong i wsp., 2019 International Journal of Colorectal Disease |
1 sesja śródoperacyjna 14 osób podczas laparotomii, EMG żołądka przed i w trakcie stymulacji |
Zmiana aktywności elektrycznej żołądka (rzadsze i wyższe potencjały czynnościowe); wzrost gastryny po 3 h; bez działań niepożądanych. | Podstawa do zapobiegania niedrożności pooperacyjnej. | ★ |
| Salama i wsp., 2020 World Journal of Surgery |
od 24 h przed do 4. doby po operacji 100 osób po lobektomii przez torakotomię, stymulacja ucha (Ducest neurostimulator V) vs kontrola, RCT |
W 1. dobie niższe CRP (p = 0,01) i IL-6 (p = 0,02), wyższa IL-10 (p = 0,03); rzadsze zapalenie płuc (p = 0,04) i krótszy pobyt w szpitalu (p = 0,04). | Mniej powikłań i krótszy pobyt po operacji płuc. | ★★★ |
| Zhang J. i wsp., 2025 The Clinical Journal of Pain |
w trakcie operacji + 2 h w 1. i 2. dobie 70 osób po torakoskopowej lobektomii, RCT z sham |
Zużycie opioidów bez różnicy; mniejszy ból w spoczynku (p = 0,001) i przy głębokim oddechu (p < 0,001); ból z odbicia 18% vs 58%; przewlekły ból po 3 miesiącach 6% vs 27% (p = 0,018). | Mniej bólu i rzadziej ból przewlekły po operacji. | ★★★ |
| Yin i wsp., 2025 Annals of Medicine |
2 sesje po 30 min (przed i 24 h po operacji) 96 osób po operacjach okolicy odbytu, RCT z sham |
Niższy ból (VAS) od 2 h do 72 h, przy zmianie opatrunku i pierwszym wypróżnieniu; rzadziej dodatkowe leki przeciwbólowe i zatrzymanie moczu; wyższa satysfakcja. | Mniej bólu i powikłań po zabiegu. | ★★★ |
| Puhl i wsp., 2026 Orthopädie |
okres pobytu w szpitalu 44 osoby po endoprotezoplastyce, 3 grupy: taVNS, sham, standard |
Wynik negatywny: bez wpływu na ból pooperacyjny. | Nie w każdej operacji stymulacja zmniejsza ból. | ★★ (negatywne) |
| Ból po cesarskim cięciu, 2025 JAMA Network Open |
okres pooperacyjny 156 kobiet po planowym cięciu cesarskim, RCT |
Mniejszy ból skurczów macicy i rany po porodzie; lepszy sen i rekonwalescencja, mniej objawów lęku i depresji. | Łagodniejszy połóg po cesarskim cięciu. | ★★ |
| Zaburzenia poznawcze po operacji, 2026 (PubMed) |
okres okołooperacyjny 103 seniorów przed laparoskopową resekcją guza przewodu pokarmowego (99 w analizie), RCT z sham, podwójnie ślepe |
Korzystniejszy przebieg MoCA po operacji; w 7. dniu niższe IL-1β i S100β (p < 0,001) i mniejsze nasilenie objawów depresji; wczesne zaburzenia poznawcze 10,2% vs 32,7% (wg streszczenia). | Mniej problemów z pamięcią i koncentracją po zabiegu. | ★★★ |
| Zhou i wsp., 2022 Aging Clinical and Experimental Research |
Podczas operacji 124 seniorów, RCT z sham |
Pogorszenie pamięci po tygodniu 10% vs 27,1%; niższe IL-6, HMGB1, S100β. | Starsza osoba szybciej wraca do „siebie” po zabiegu. | ★★★ |
| Majaczenie pooperacyjne, 2026 Clinical Interventions in Aging |
Podczas operacji 150 seniorów, RCT |
Majaczenie 12% vs 25,3%; lepszy sen przez 3 noce po operacji. | O połowę mniejsze ryzyko splątania po zabiegu. | ★★★ |
| Sun i wsp., 2026 Chinese Medical Journal |
Okres okołooperacyjny Resekcja płuca, RCT |
Według tytułu: wpływ na lęk i objawy psychiczne wokół operacji. Liczby do uzupełnienia z pełnego tekstu. | Uzupełnia dane o ochronie psychiki w okresie zabiegu. | ★★★ |
★★★ RCT z sham · ★★ małe badanie kontrolowane, crossover lub inna populacja · ★ pilotaż, opis przypadku, abstrakt. Wyniki dotyczą stymulacji prowadzonej w szpitalu w okresie zabiegu.